Davranış Bozukluğu-2  Bu Yazıyı 5 Dakikada Okuyabilirsiniz.

Davranış bozukluklarında çocukların en sık yaşadıkları güçlükler ise dürtü kontrollerini sağlayamamalarıdır. Çocuk kendini doğru şekilde ifade edemediğinde çok konuşmaya, konuşmalarında yalanlar söylemeye, küfür etmeye başvurabilir. Bunların birçok nedeni olabilir ve çocuğa yaklaşım şekliniz ileri dönemlerde okul ortamında, sosyal ilişkilerinde ve yetişkinlikteki davranışlarını çok fazla etkileyebilir. Çocuğun gözünün önündeysek eğer kendimizi bir ipte yürüyormuş gibi hissetmeliyiz. Her adımımız, her cümlemiz onlara ektiğimiz tohumlardır.

Yalan Söyleme

Günlük yaşantımızda hemen hemen hepimizin yalana başvurduğu anlar olmuştur. Çok büyük yalanlar olmadığında kendimizi rahatsız hissetmeyiz fakat bu durum çocuğun yanında gerçekleştiğinde çok normalleşmiyor. Aslında yalanın hiçbir türü normal değildir.

Başkalarını bilerek aldatma yalandır. Fakat çocukların söylemiş olduğu yalanlar aldatma amacı dışında hayal dünyaları ile ilgili olabilir. Olan durumları çarpıtarak anlatabilirler ve ebeveynde bu duruma yalan söylüyorsun diye yaklaşabilir bu doğru değildir. Bunun için yalanları gruplara ayırarak incelemek daha yol gösterici olacaktır.

Hayali yalanlar: Çocuklar gerçekliği iyi değerlendiremediği için olayları farklı aktarabilirler. Bunları yalan olarak görmemek gerekmektedir.

Taklit yalanlar: annesini ve babasını örnek alan çocuk, ebeveynde yalan davranışına tanık olmuş ise yalan söyleyebilir. Çocuğunuza onu doktora değil gezmeye götüreceğinizi söyleyerek doktora götürmeniz gibi.

Sosyal yalanlar: Günlük hayatta belki de en çok kullandığımız yalanlardır. Örneğin arkadaşınız aradı ve size gelmek istedi fakat siz de hasta olmadığınız halde çok hastayım diyerek kibarca geri çevirdiniz. Çocuğunuz sizin hasta olmadığınızı biliyor ve yalan söylediğinizi görüyor.

Yüceltilmiş yalanlar: Başkalarının sizin hakkınızda iyi düşünmesini sağlamak için söylediğiniz yalanlar. Patronunuzu sevmediğiniz halde sürekli abartı övgülerde bulunmanız gibi.

Savunma yalanları: Bazen çocuk kendini korumak için yalana başvurur. Aile çocuğu sürekli eleştiriyorsa çocuk içinde bulunduğu durumdan kurtulmak için yalana başvurabilir. Aile çok mükemmeliyetçi ise çocuk okul ve dersleri ile ilgili yalanlar söyleyebilir.

Yalanla karşılaşıldığında neler yapmak gerekir?

Öncelikle çocuğunuzun neden yalana başvurduğunu öğrenmeye çalışınız. Direk suçlamalar, kızma ve cezalandırmalar çocuğun kendini ifade etmesini engeller ve durumu size yine dürüstçe ifade edemez.  Bu durumda korkutmaktan öteye gidemezsiniz.

Çocukların yeteneklerinin üstünde performans beklemeyiniz. Makul ve gerçekçi isteklerde bulunun.

Ebeveyn olarak örnek olmanız gerekmektedir. Beyaz yalan, pembe yalan diye yalanın rengi olmaz. Çocuğunuzun yanında konuştuklarınızı mutlaka süzgeçten geçiriniz.

Çocuğunuza karşı baskıcı bir tutumunuz varsa, kuralları ve sınırları gözden geçirerek yaşına uygun esnetmeleri yapınız. Çocuğunuza alan tanıyınız.

Ebeveyn olarak çocuğunuzu araç olarak kullanmayınız. Anne ve babanın çocuğa yalan söyletmesi gibi. ‘Bu yaptığımızı babana söylemeyelim olur mu?’

Çocuğunuzu başkaları ile kıyaslamayın.

Çocuğunuzu dinleyin ve çözüm yolları üretebilmesi için destek olun.

Çocuğun her davranışını kontrol ediyormuş gibi davranmayın. Ödevini bitirip bitirmediğini öğrenmek için ‘ ödevini bitirdiysen zorlandığın yerlere beraber bakalım.’ gibi cümleler ile kontrolü sağlayın.

Küfür Etmek

Kişiler karşı tarafa duydukları öfkelerini, kızgınlıklarını anlatmak için bu yolu seçebiliyorlar. Çocuklar bu tarz davranışları gördüklerinde mutlaka tekrarlıyorlar. Küçük yaşlarda, aile küfür eden çocuğa kahkahalar ile eşlik ederken çocuğun okul döneminde ve yetişkinlikte bu yolu tercih etmesini kızarak azarlayarak ya da fiziksel şiddet uygulayarak durdurmaya çalışıyorlar.

Çocuklar neden küfür ederler?

Yeni girdikleri arkadaş ortamına kabul edilmek için küfür edebilirler.

Kendilerini büyük göstermek için küfür edebilirler.

Ebeveynin ya da çevrenin ilgisini çekmek için küfür edebilirler.

Dürtüsel bir davranış göstererek küfür edebilirler. Kendilerini engelleyemezler.

Kendilerini karşı tarafa savunmak için küfür edebilirler.

Çocuk küfürlü konuştuğu zaman neler yapmak gerekir?

Kullandığı kelimenin ya da cümlenin anlamını bilip bilmediğini ve bu kelimeyi ya da cümleyi nerden öğrendiğini sorun.

Arkadaş çevresi hakkında mutlaka bilgi sahibi olun. Okuldan öğrendiğini düşünüyorsanız bu konu ile ilgili öğretmeni ile iletişime geçiniz.

Ebeveyn olarak siz de küfür içerikli konuşuyorsanız öncelikle kendi iletişim şeklinizi değiştiriniz.

Çocuk dürtüsel bir davranış olarak küfür ediyorsa kendini ifade etme alanı çok dar olabilir. Duygularını dile getirebilmesi için çocuğunuza zaman ayırın.

Çocuğunuz küfür ettiğinde bu durumu önemsemiyorsanız eğer çocuk bu davranışı tekrar etmeye devam edecektir. Kullandığı en masum kötü kelimeyi dahi düzeltin.

Çocuğunuzun yaratıcılığını arttıracak etkinliklere başvurun. Kendini daha rahat ifade edebilmesi için beraber kitap okuyabilirsiniz.

İsteklerini kötü sözcükler kullanarak dile getiriyorsa kendini bu şekilde ifade ettiği için ona yardımcı olamayacağınızı ve isteğini daha doğru bir ifadeyle dile getirmesini sağlayın.

Çocuk olumlu cümleler kurduğunda onu takdir edin.

Kaynaklar

https://www.researchgate.net/publication/313750822

http://www.turkpdr.com/makale/cocuk-psikolojisi/cocuklarda-davranis-bozukluklari.html

ergen çocuk
Evinizdeki Ergen
Davranış Bozukluğu
Davranış Bozukluğu-1

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Fill out this field
Fill out this field
Lütfen geçerli bir e-posta adresi girin.

Menü