Çocuğun 100 Dili: Reggio Emilia Yaklaşımı  Bu Yazıyı 5 Dakikada Okuyabilirsiniz.

Bugünlerde çok da alışılmadık bir durum içerisinde olabilirsiniz. Belki işlere biraz ara verdiniz yahut şimdilik evden çalışıyorsunuz. Çocuklarınız da zorunlu olarak bir süre okullarından uzak kalacaklar. Evde, çocuklarla olan vaktinizi verimli geçirmek adına bir çok şansa sahipsiniz. Bu vakitlerde yaptığınız etkinliklere biraz daha sanatsal ve bilimsel düşünce eklemeye ne dersiniz?

İtalya’nın Reggio Emilia bölgesinde doğan bir yaklaşım: Reggio Emilia. Yaklaşımın temel ilkelerinden biri, çocuklara somut yaşantılar sunmaktır. Bu somut yaşantılarla çocukların yeni keşifler yapmasını sağlamaktır. Amaç; çocukların araştırma, üretme, ve hipotezlerini test etme  gibi bir dizi aşamayı deneyimlemelerini sağlamaktır. Yaklaşımın kurucusu Loris Malaguzzi  “çocuklara ilişkin şeylerin sadece çocuklardan öğrenilebileceği” fikrinden hareketle yetişkinlerin, çocukları iyi dinlemesine ve gözlemlemesine dikkat çeker. Yaklaşım Reggio Emilia okullarında, bir konuyu çocuklarla projelendirip süreç içerisinde çocukların kendilerini çeşitli yollarla ifade etmesine olanak sağlar. Çocuklar hem öğretmenleri hem de çocuk gelişimi eğitimi almış olan sanatçılarla bu konular üzerinde çalışır. 

Çocuğun kendini ifade etme alanları çocuğun 100 dili olarak yaklaşımda belirtilmiştir. Reggio Emilia yaklaşımında  şiir, müzik, hareket, oyun, dans, heykel, resim, drama gibi alanlar işaret edilerek çocuğu tek bir ifade alanıyla sınırlamamak vurgulanmıştır. 

Bu yaklaşımın felsefesini kullanarak, çocuklarla yaptıklarınızı nasıl zenginleştirebilirsiniz?

Yaklaşım, çocuğun dış dünyada gözlemlediklerini yansıtmasına ve bu gözlem konularıyla yapılabileceklere odaklanıyor. Hemen her gün çocuğunuz size bir konu ya da durum ile geliyor. Bu, bir sabah uyandığınızda heyecanla anlattığı bir rüya, akşam üzeri sizi sürüklemeye çalıştığı bir oyun veya ekrandan görüp ilgi duyduğu bir canlı olabilir. Çocuğunuz kendisini  etkileyen ve kendisinde merak uyandıran konularla size geldiğinde, Reggio Emilia yaklaşımının ilkelerini uygulamaya başlayabilirsiniz.

Ebeveynler, çocukların getirdikleri konulara ve durumlara nasıl yaklaşmalı?

Konular hakkında bir farkındalık sağlayarak başlayabilirsiniz. Örneğin, bir denizanasından bahsediyorsa,  denizanası hakkında dikkatini en çok çeken şey ile konuşmaya başlayabilir, sonrasında sorularla konuyu ilerletebilirsiniz. Örnekleyelim:

  1. Çocuğunuz, ‘Bu şekilde nasıl yüzebiliyor ki?’  diyebilir.
  2. Bu noktayı ele alıp, ‘acaba denizanaları nasıl yüzüyor?’ durumunu tartışabilir ve bilginizin sınırlandığı yerde de çocuğunuzla araştırmaya yönelebilirsiniz. Araştırma bulgularınızı çocuğunuzla tartışıp, ulaştığınız sonuçları not edebilirsiniz. Teknoloji, bu aşamada bize  büyük bir kaynak sağlayabilir.
  3. Gerçek denizanalarının hareketlerini inceleyip biçimlerini değerlendirebilir, çocuğunuz değerlendirmeyi resimle yaparken siz de çocuğunuzun dikkatini çeken şeyleri  not alabilirsiniz.
  4. Denizanalarının hareketleri sırasında, suda ve denizanalarının vücutlarındaki değişimlerini gözlemleyip, bu hareketleri çocuğunuzun kendi vücudunuzda denemesine fırsat tanıyabilirsiniz.  Buradaki konuşmalarınızı not alabilir, etkinliklerinizi çocuğunuzun da izni ile fotoğraflayabilirsiniz.
  5. Bu hareketlerden esinlenerek çocuğunuzla birlikte denizanası dansı oluşturabilirsiniz.

Çocuğunuza sorduğunuz sorulara, çocuğunuzun vereceği cevaplar ya da öneriler doğrultusunda yeni sorular ekleyebilir, çocuğunuzun kendisini daha iyi ifade etmesini sağlayabilirsiniz.

Aslında bu soruları sormak, çocuğunuzla her ne yapıyorsanız o etkinliği büyütüyorsunuz demektir. Sorularınızla, çocuğunuzun düşünme becerilerini geliştirmesine de fırsat tanıyorsunuz. Ele aldığınız bir bilginin nedenini, nasılını, daha farklı nasıl olabileceği konusunda zihinsel bir süreç içerisinde oluyorsunuz.

Peki, her şey bu kadar mı? Hayır.

 Bu yaptıklarınızı kayıt altına almanızda fayda var. Belki bir video, belki bir ses kaydı, belki de çocuğunuzun çizdiği resmin yanına aldığınız ufak notlar. Sonrasında yapmanız gereken ise bunları çocuğunuzla belirlediğiniz bir ortamda arşivlemek. Gözle görebileceğiniz bir yerde arşivlemeniz sizleri eyleme yöneltmesi açısından etkili olacaktır.

Arşivlemek neden önemli?

Reggio Emilia yaklaşımında dokümantasyon kavramı ile ifade edilen bu arşivleme sistemi çocuğunuzla ele aldığınız denizanası konusunda yaptıklarınızı yansıtır. Çocuğunuzla birlikte araştırdığınız konunun aşamalarını, denemelerinizi, yanıldığınız noktaları, merak ettiklerinizi süreç içerisinde görme şansı sunar. Öğrenmeye devam etmeye çocuğunuzu teşvik edebilir. Hatırlamak yeni fikir ve çağrışımları yakalamanıza ve yaratıcı düşünmenin desteklenmesine katkı sağlar. Aynı zamanda birlikte yaptığınız her şey, çocuğunuzla sahip olduğunuz bir anıdır ve yaptıklarınızı görmek aranızdaki sevgiyi kuvvetlendirilebilir.

Sizin ya da çocuğunuzun, arşivlediğiniz konuya dair yeni fikirleri olduğunda ne yapmalısınız?

Bu fikirler mümkün oldukça eylemleştirilebilir. Belki bir şarkı uydurur,  belki o konu hakkında gizli şifreler oluşturur, belki de  yeni bir öykü oluşturabilirsiniz.

Ancak her ne yapıyor olursanız olun, yapılanları not etmeyi unutmayın. Çünkü alacağınız notlar, size sürecin nasıl aktığı hakkında fikir verecektir. Yaptıklarınızı bir sıra halinde arşiv yerinize eklerseniz, çocuğunuzla birlikte o konu hakkında en başından sonuna neler yaptığınızı tekrar konuşma imkânı bulabilirsiniz.

 

Kaynaklar

Aslan, D. (2005). Okul Öncesinde Reggio Emilia Yaklaşımı. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 

Cadwell, L. B. (2011). Eğitimciler ve Anne Babalar için Reggio Emilia Yöntemiyle Harika Çocuklar Yetiştirmek. Kaknüs Eğitim. İstanbul.

Edwards, C., Gandini, L. ve Forman, G. (2012). The Hundred Languages of Children The Reggio Emilia Experience in Transformation. Prager. USA.

Şahin, D. (2018).Erken Çocukluk Eğitimi. İbrahim H. Diken (Ed.). Erken Çocukluk Dönemine Yönelik Temel Eğitim Programı ve Yaklaşımlar.  Pegem Akademi: Ankara.

Yaklaşımın uygulandığı bazı fikirleri incelemek isterseniz:

https://www.reggiochildren.it/en/ateliers/ray-of-light-atelier/

https://www.reggiochildren.it/en/exhibitions/one-city-many-children-reggio-emilia-a-history-of-the-present/

Çocuklarla Yaratıcı Kitap Okuma
Çocuklarda Utangaçlık

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Fill out this field
Fill out this field
Lütfen geçerli bir e-posta adresi girin.

Menü